Iñaki Ochoa de Aspuru.
Ingurumen-jasangarritasuna
Elkarrizketak 9 urria, 2024

PepsiCo-ren Arabako lantegia zero emisio garbi dituen lehenengoa izango da taldean

Proiektuak 5 milioi euroko inbertsioa izango du, eta 2019tik Etxeberri-Ibiñan berrikuntza- eta jasangarritasun-proiektuetan inbertitutako 27 milioiri gehitu behar zaio

Euskadin enpresa gutxik adieraz dezakete harro KAS moduko irudizko kolektiboaren parte izaten jarraitzen dutela. Gasteizen sortu zen freskagarri-enpresa mitikoa da KAS, eta azkenean PepsiCo multinazionalaren parte bihurtu zen; hain zuzen ere, haren Etxebarri-Ibiñako (Araba) lantegiak 50 urte bete berri ditu. “Jende bikainetik abiatuta produktu bikainak fabrikatzen dituen enpresa bikaina”, nabarmendu du egungo zuzendariak, Iñaki Ochoa de Aspuruk, Made in Basque Country programako mikrofonoetan. Mende erdi geroago, burbuilak arrakastatsu dira oraindik ere. Lantegi honetan 7.000 milioi KAS eta Pepsi litro ekoitzi dira beren formatu guztietan, 365.000 inguru kamioi igorri dira, eta estatuan 21 milioi pertsonak baino gehiagok hartu izan du Arabako lantegian prestatutako edariren bat.

Arabako PepsiCo lantegiko azken 50 urte hauen zer nolako balantzea egin dezakegu?

Etxebarri-Ibiña udalerrian dago kokatua, eta tokiko errotze indartsua du; izan ere, 50. hamarkadan sortu zen KAS marka du jatorria; hasieran, Zumo de Naranja el As zuen izena, dena den. Román Knörr Streiff sortzaileak –Gasteizen lehorreratutako ekintzaile alemana; enpresari-leinua sortu zuena– eman zion K izenari, bere abizenaren omenez. Halere, K letra As izenari gehitzearen ideia José María Knörren emazteari bururatu zitzaion. Románen semeetako bat zen José María, eta bera hasi zen familiak 1926tik prestatzen zituen laranja-zuku eta gaseosatik abiatuta zapore berriak probatzen. 60. hamarkadan sortu zen Bitter Kas marka ikonikoa. Knörr familiak ekarri zuen ideia Italiatik, eta espainiar merkatura egokitzeko, formula aldatu zuen Hausmann doktorearen laguntzaz. Hausmann Bartzelonako Unibertsitateko farmazialari eta katedratikoa zen, sendabelarretan aditua.

Nolako neurria zuen orduan lantegiak?

Estatu osoan 12 ontziratze-lantegi eta 1.800 langile baino gehiago izatera iritsi zen enpresa. Gamarra industriagunean zegoen egoitza, eta bertan zeuden, era berean, botilatze-lantegia eta bulegoen eraikina. 1974an, edari-lantegia Etxebarri-Ibiña Arabako udalerrira mugitu zen, eta han dago gaur egun ere. 1986urtean, Bilboko Bankua KAS taldeko enpresen zati handi baten jabe zen, baina 1988an utzi zuen Knörr Elorza familiak enpresa-taldearen akzioen kontrola behin betiko. Urte bereko urrian BBVk ia % 74en kontrola hartu zuen. 1992an, alkoholik gabeko freskagarrien Espainiako enpresarik handienak egonkor jarrai zezan, PepsiCoren jabetzakoa bihurtu zen. Mende erdi honetan 7.000 milioi KAS eta Pepsi litro ekoitzi dira beren formatu guztietan, 365.000 inguru kamioi igorri dira, eta estatuan 21 milioi pertsona baino gehiagok hartu izan du Arabako lantegian prestatzen dugun edariren bat.

Egungo lantegiaren zein irudi egin genezake?

60.000m2 inguruko azalera, 220 langile eta sei ekoizpen-lerro ditugu, 300 erreferentzia baino gehiago ekoizten dira han; tartean, eskualde mailan hain ezagunak eta maiteak diren Pepsi, KAS, Bitter KAS eta 7UP moduko edariak. Automatizazio handiko eta teknologia aurreratuko lantegia da, eta Espainiarako eta Frantziaren zati handi baterako ekoizpenaz arduratzen da.

Zerk egiten du berezi Taldearen barnean?

Gure lantegia aitzindaria da mundu mailan jasangarritasunaren arloan, eta iraunkortasunaren aldeko apustu horrengatik nabarmendu da bere ibilbidean zehar. Azken urteotan, lantegiko langileek ingurumenean duten eragina txikitzeko helburu irmoarekin egin dute lan. Aurrerapen horiei esker irabazi ditu kalitate eta ingurumen-sariak. Gainera, lantegi pilotua da teknologia berrien ezarpenean eta akreditazioetan; erreferentziazko lantegi egiten du horrek enpresarentzat. Helburu sendo horri jarraituta, energia edo uraren kontsumoa murrizteko ahaleginean ari gara lanean 2009tik. 2021ean lortu genuen mugarri garrantzitsuenetako bat, latak multzokatzeko plastikozko eraztunak kendu, eta kartoiz ordezkatu zirenean, lantegian hiru milioi euro baino gehiagoko inbertsioa egin eta gero. Proiektuak bi urteko iraupena izan zuen, eta makineria aldatu zuten kartoia enpresaren lata-ekoizpen ereduarekin bat etor zedin. Halaber, % 6 murriztu ziren bi litroko botilak. Urte berean, Pepsi-gama osoa % 100 birzikiklatutako plastikozko (rPET) botiletan merkaturatu genuen Arabako lantegitik; plastikoa inoiz hondakin bihurtzen ez den mundu bat eraikitzeko helburuarekin lerrokatuta, eta berreskuratze berdearen bidean. Horrela, plastiko berriaren erabilera % 74 murriztu genuen guztira edarien produktu-zorroan, eta % 40 karbono-aztarna. Gaur egun, gure edari-marka guztiak % 100 birziklatutako plastikoz ekoizten dira, tapoia eta etiketa salbu.

Beste mugarri garrantzitsu bat lehentxeago lortu zenuten, 2020an…

Hala da. 2020an urrats handia emana genuen dagoeneko % 50 birziklatutako plastikoa (rPET) ezartzeko 2L-ko botiletan KAS, 7UP eta Pepsi marketan. Edari karbonatatuen erabilerarako plastiko berri eta kalitatezko plastiko birziklatuaren arteko prezio-desberdintasuna dela eta, bi milioi euro baino gehiagoko inbertsioa egin behar izan zen espainiar merkatuan aldaketa gidatzeko. Guztizko inbertsioa 14 milioikoa izan zen, eta instalazioen eta makineriaren hobekuntza egin zen.  % 100 birziklatutako plastikozko (tapoia eta etiketa salbu) botilen ezarpenaz geroztik, bigarren bizialdi bat eman diegu 90 milioi botila baino gehiagori; hau da, 12 milioi botila berriren ekoizpena aurreztu dugu, eta bigarren bizialdi bat eman zaio 218.000 kg plastikori. 2024ko uztailerako tapoia botilari lotzeko agindua ezartzen zuen EBko zuzentarauari aurreratu, eta 2023an jarri genuen abian tapoia loturik zuten botilen ekoizpena Pepsi, KAS eta 7UP markatan, murrizketa eta zirkulartasuna laguntzeko asmoz.

Lantegi honen erronka nagusietako bat jasangarritasunarena da… Zer esan nahi du horrek PepsiCorentzat?

PepsiCorentzat jasangarritasuna ez da soilik elementu bereizgarri bat: gure kulturaren, DNAren parte den konpromiso irmo eta soziala da. Jasangarritasuna egiten dugun guztiaren erdigunean dago. PepsiCo Positive estrategia deritzogu: gure negozioaren eraldaketa integrala –landatik abiatu, eta linealeraino– jasangarritasuna eta pertsonak erdigunean jarrita, planetarentzat eta pertsonentzat eragin positiboa sortuta. Hain zuzen ere, hurrengo urtean Etxebarri-Ibiñan (Araba) kokatutako lantegia mundu mailan zero emisio garbi izango dituen lehenbiziko PepsiCo edari-lantegia bihurtzea aurreikusten da.

Eta nola egin duzue hori lortzeko, mundu mailan lider izateko jasangarritasunean?

Arabako ekoizpen-lantegiak jasotzen zuen iturri berriztagarrietako energia jada 2015. urtetik; eta orain, energia elektrikoak gas naturala ordezkatuko du, instalazioen % 100eko elektrifikazio-helburua lortzeko, eta urtean 1.834 tona CO2-ren isurketa aurrezteko. Diziplinarteko talde batek bi urte darama programa pilotua garatzen haren ezarpena arrakastatsua izan dadin. Mugarria hurrengo urtean lortzea aurreikusten dugu, helburu hauek dituen mundu mailako bide-orrian aurrera eginda, horrela: 2030erako negutegi-efektuko gasen isurtzea % 75 murriztea operazio zuzenetan (2015 erreferentzia gisa hartuta), eta % 40 ez-zuzenetan; eta 2040rako zero emisio garbi bihurtzea. Proiektuak 5 milioi euroko inbertsioa izango du, eta 2019tik Arabako lantegian berrikuntza- eta jasangarritasun-proiektuetan inbertitutako 27 milioiri gehitu behar zaio. 27 milioi horietatik, gutxi gorabehera 4 milioi jasangarritasun-proiektuetara soilik bideratu dira: ontziratze-ekipamendu berrietarako, garraioa saihesteko gertuagoko biltegietarako edo prozesu eraginkorragoen ezarpenerako, besteak beste.  Ekimena lehenbiziko industriaren deskarbonizaziorako PERTE deialdira aurkeztu dute. Espainiako Gobernuak Europako Next Generation funtsen banaketari begira sortutako berreskuratze, eraldaketa eta erresilientzia planaren barruan kokatzen da deialdia.

Lotutako albisteak

Biotz:  “Roca  Salvatellarekin  egindako  akordioak  berrikuntza  teknologikoaren  balio-kate  osoa  batzen  du”

Biotz: “Roca Salvatellarekin egindako akordioak berrikuntza teknologikoaren balio-kate osoa batzen du”

Gipuzkoako enpresak Kataluniakoarekin aliantza bat itxi du bere talentu digitala indartzeko eta nazioarteko merkatu berrietan bere presentzia zabaltzeko.

Elena  Urbizu:  “Gure  helburua  Luzaroko  funts  propioak  sendotzea  da,  Euskadiko  enpresen  garapena  finantzatzen  jarraitzeko”
01/04/2025 Finantziazioa

Elena Urbizu: “Gure helburua Luzaroko funts propioak sendotzea da, Euskadiko enpresen garapena finantzatzen jarraitzeko”

Euskadin jarduten duen kredituko finantza-erakundeak akordio berri bat sinatu du Europako Banku Zentralarekin, eta Eusko Jaurlaritzarekin eta finantza-erakundeekin duen aliantza berritu du.

Surphasek  merkatuan  parekorik  ez  duen  teknologia  garatzen  du  eta  gatzgabetzeko  planten  eraginkortasuna  handitzea  lortzen  du

Surphasek merkatuan parekorik ez duen teknologia garatzen du eta gatzgabetzeko planten eraginkortasuna handitzea lortzen du

Donostiako ETEak, Europako Batzordearen 2,5 milioiko dirulaguntza lortuta, iragazkien egoera aurreikusten du denbora errealean; hala, geldialdi teknikoen % 60 murrizten du

GuLink:  Kulturak  konektatzen  eta  negozioak  sustatzen  aro  globalean
28/03/2025 Nazioartekotzea

GuLink: Kulturak konektatzen eta negozioak sustatzen aro globalean

GuLinken modu estrategiko eta jasangarrian globalki hedatzea bilatzen duten enpresekin lan egiten dute.

Kimaiwi:  “Gure  proposamen  teknologikoa  balioztatzean  eta  nazioarteko  turismo-industriaren  aurrean  proiektatzean  zentratu  gara”
25/03/2025 Ekintzailetza

Kimaiwi: “Gure proposamen teknologikoa balioztatzean eta nazioarteko turismo-industriaren aurrean proiektatzean zentratu gara”

Startup arabarrak online irtenbideak garatzen ditu turismo-sektorearentzat, eta hazkunde eta babes handia izan du bere bederatzi hilabeteko bizitzan.

Eduardo  Lasa:  “Mugikortasunaren  eta  logistikaren  sektorea  Euskadin  sendo  dago  eta  erronka  berrietarako  prest”
20/03/2025 Kluster politika

Eduardo Lasa: “Mugikortasunaren eta logistikaren sektorea Euskadin sendo dago eta erronka berrietarako prest”

Euskadiko Mugikortasun eta Logistika Klusterrak pertsonen mugikortasunaren, merkantzia-logistikaren eta garraio adimenduneko teknologiekin (ITS) lotutako industrien sektoreko 122 enpresa eta eragile biltzen ditu, eta urtean 12.500 milioi euro fakturatzen ditu.

NAW:  “Gure  abantaila  lehiakorra  10  urte  bitarteko  kirol-oinetako  minimalista  eskaintzea  da”
04/03/2025 Berrikuntza

NAW: “Gure abantaila lehiakorra 10 urte bitarteko kirol-oinetako minimalista eskaintzea da”

Silvia Echeverríak, NAWren sortzaileak, oinetako minimalistak postura-osasunean eta garapen biomekanikoan haurtzarotik helduarora arte nola eragin dezakeen azaltzen du.

Asier  San  Millán  (Siderex):  “Deskarbonizazioa  eta  emisioen  murrizketa  ezinbesteko  helburuak  dira  lehiakorrak  izaten  jarraitzeko”
26/02/2025 Nazioartekotzea

Asier San Millán (Siderex): “Deskarbonizazioa eta emisioen murrizketa ezinbesteko helburuak dira lehiakorrak izaten jarraitzeko”

Euskadiko Siderurgiaren Kluster Elkarteak siderurgiaren balio-kate osoko enpresak biltzen ditu, eta funtsezko arlo batzuetan egiten du lan, hala nola nazioartekotzean, garapen jasangarrian, berrikuntza teknologikoan eta talentuaren prestakuntzan.

Ezarri  Mosaicos:  “Enpresa  baten  egunerokoa  lehiatzea,  ikertzea  eta  bezeroei  erantzunak  ematea  da”
20/02/2025 Berrikuntza

Ezarri Mosaicos: “Enpresa baten egunerokoa lehiatzea, ikertzea eta bezeroei erantzunak ematea da”

Gipuzkoako enpresaren beirazko diseinuak 100 herrialdetan baino gehiagotan daude, eta nazioarteko transakzioak haren negozio-zifraren % 70 dira

Aratubo:  “IA  funtsezko  zeregina  betetzen  ari  da  gure  eraginkortasuna  eta  berritzeko  gaitasuna  hobetzeko”

Aratubo: “IA funtsezko zeregina betetzen ari da gure eraginkortasuna eta berritzeko gaitasuna hobetzeko”

Enpresaren historia hazkunde azkar eta iraunkor batek markatu du. BAICeko bazkide da 2022tik, eta SPRI Taldeak sustatutako hainbat programatan parte hartzen du. Aitor López de Letona gerentearen arabera, "smart factory kontzeptua epe ertainerako lehentasunetako bat da".

Joan blogera

Jarrai gaitzazu

Kanal espezializatuak eta eguneroko gaurkotasuna gure sareetan.